Hoe kun je nieuwe huisregels invoeren?

Je bent op het punt gekomen dat je je grenzen gaat stellen want zo kan het niet langer. Of je vindt het een goed idee om jullie huisregels eens op te schrijven zodat alle gezinsleden ze kunnen zien. Ik beschrijf nu een manier waarop je dat kan doen.

waarom huisregels?

Bedenk eerst waarom je huisregels hebt, dus een hoger doel, bijvoorbeeld: we willen graag dat iedereen het fijn heeft thuis.

Dan bepaal je de belangrijkste leefregels en schrijft die op. Formuleer altijd (ook) wat je wèl wil. Bijvoorbeeld: we doen elkaar geen pijn en schelden niet, we doen aardig tegen elkaar.

het invoeren

Om ervoor te zorgen dat het een gezamenlijke verantwoordelijkheid is om je eraan te houden, kun je het zo invoeren:

Zorg voor een speciaal moment door te zorgen voor taart en kondig aan dat jullie een gezinsvergadering hebben.

Vertel dat je graag wilt dat het thuis gezellig is en dat iedereen het naar de zin heeft, en dat jullie daarom huisregels hebben.

En dat je benieuwd bent wat de anderen ervan vinden. Lees ze voor.

Als je kinderen niet gewend zijn om een ‘vergadering’ te hebben, zullen ze misschien giechelig worden, flauwe opmerkingen maken, nieuwe regels verzinnen voor de ouders, etc. Lach mee, geef ze even de ruimte om te voelen dat ze als gesprekspartner erbij horen, en ook om hun emoties zo te uiten.

goed voorbeeld doet goed volgen

Vertel dat de regels voor iedereen gelden, dus ook voor de ouders. vertel ook iets wat jij voor jezelf een moeilijke regel vindt. Als je kinderen oud genoeg zijn kan ieder per regel vertellen welk gedrag van zichzelf daarmee te maken heeft. het mooiste is als ouders eerst zelf vertellen. Stel je hierin gelijkwaardig en kwetsbaar op. Zo laat je zien dat dit een leerproces is en dat het niet erg is als het niet meteen lukt. En dat je erover kunt praten.

straffen bedenken?

Bespreek wat de consequenties zijn als iemand zich niet aan een regel wil houden. Als het even niet lukt maar diegene het wel probeert, is dat anders dan als iemand het vertikt. Laat kinderen zelf mogelijke consequenties voor zichzelf bedenken. Vaak verzinnen kinderen dan allerlei strenge straffen of gekke dingen, kap dat niet meteen af, laat het gebeuren, zie het als een brainstorm. Na een paar minuten kun je overgaan tot “nu even serieus, wat zullen we hierover afspreken?” Bedenk wel dat straffen logisch en direct uitvoerbaar moeten zijn. Straffen werken slecht om gedrag te veranderen. Wat het beste werkt, zijn logische gevolgen. Bijvoorbeeld: als je regel is dat er op een prettige manier tegen elkaar wordt gepraat (dus niet schreeuwen of zeuren), dan luister je alleen als iemand op een prettige manier tegen je praat.

belonen

Bij veel regels werkt het heel goed als het gewenste gedrag wordt beloond. Belonen kan al door op dat moment positieve aandacht te geven bijvoorbeeld door een compliment te geven. Als het erom gaat dat er een gewoonte moet veranderen, dan werkt een beloningssysteem vaak fijn. Zowel voor ouders als voor kinderen geeft dat een positieve draai aan het creëren van nieuw gedrag. Geef hierbij zoveel mogelijk je kind de regie: zelf stickers plakken of een kruisje plaatsen. (Zie voor een uitleg over beloningssysteem elders)

hoe verder

Na een korte periode heb je weer een gezinsvergadering waarin je vooral benadrukt wat er goed gaat. Als er nog iets niet zo goed gaat, bespreek dan met elkaar hoe je elkaar kan helpen zodat het beter gaat.

Dat jullie nu duidelijke regels hebben, betekent niet dat deze meteen opgevolgd (kunnen) worden. Zie het als een gezamenlijk project waarbij je elkaar helpt, en waarin ieder verantwoordelijkheid neemt.

het is een leerproces voor iedereen

Verwacht tijdens de gezinsvergadering niet meteen teveel van je kinderen – nu ze mee mogen denken en praten. Het is waarschijnlijk nieuw voor ze dat ze mee mogen vergaderen. Jij neemt de leiding op een prettige en luchtige manier, je vat samen wat jullie hebben bedacht en je vertelt dat jullie dit de komende tijd gaan proberen. En dat er een volgende vergadering komt waarin jullie bespreken hoe het gaat. Dat betekent dus ook dat je niet in de periode tussen de vergaderingen door gaat praten en discussiëren over de regels, of afspraken gaat veranderen. Tussendoor hou je je aan wat jullie hadden afgesproken.

Succes!